Kunstkerstbomen of echte kerstbomen

Kunstkerstbomen of echte Kerstbomen

Het is niet bekend welk type kerstboom de minste milieubelasting oplevert: echte kerstbomen of kunstkerstbomen. Duidelijk is wel dat een lange levensduur de milieubelasting vermindert. Herplant een levende kerstboom na de feestdagen, en gebruik een kunstkerstboom meerdere jaren.

Kunstkerstbomen en levende kerstbomen veroorzaken heel verschillende soorten milieubelasting, waardoor de milieuvriendelijkste boom niet valt aan te wijzen. Wel kun je uit echte of kunstkerstbomen onderling keuzes maken die meer of minder milieuvriendelijk uitpakken.

De milieubelasting van zowel levende als kunstkerstbomen is heel laag vergeleken met andere huishoudelijke oorzaken van milieubelasting, zoals autorijden. Als je bijvoorbeeld een flinke afstand zou rijden om een levende kerstboom op te halen, dan heeft die rit meer impact op het milieu dan de teelt, het transport en het afdanken van de kerstboom zelf. Ook het energieverbruik van de kerstverlichting heeft vaak meer milieubelasting dan de productie van de kerstbomen.

Tips

  • 1

    Huur of adopteer een levende kerstboom. Je neemt dan tegen betaling van huur of statiegeld een boom in huis en levert hem na de feestdagen weer in.

  • 2

    Wil je een echte kerstboom en die later in de tuin planten, kies er dan een met een grote kluit in een pot, en geef veel water.

  • 3

    Ga je voor een kunstkerstboom, kies er dan een die lang meegaat of koop een tweedehands exemplaar.

  • 4

    Afgedankte (kunst)kerstbomen leveren in afvalverwerking nauwelijks milieuvervuiling op. Bij verbranding van kerstbomen op straat ontstaat wel luchtvervuiling.

  • 5

    Ga je lampjes in de boom hangen? Denk aan energiezuinige kerstverlichting

Kerstboom: niet op straat verbranden

Wil jij je echte kerstboom weg doen, doe dan liefst niet mee aan verbranding van kerstbomen in de buitenlucht. Daarbij ontstaat namelijk meer luchtvervuiling dan bij inzameling door de gemeente.

Kerstbomen die de gemeente inzamelt gaan naar de afvalverbrandingsinstallatie (AVI), de versnipperaar of naar de compost. In de AVI komt wel CO2 vrij maar verder geen schadelijke luchtvervuilende stoffen. Bovendien wordt een deel van de verbrandingsenergie in de AVI teruggewonnen. Het composteren of het versnipperen van kerstbomen levert geen energie op, maar wel bruikbare producten (zoals bodemverbeteraar of bodembedekker).

Informeer bij jouw gemeente of je een levende kerstboom apart kunt inleveren of bij het huisvuil moet neerzetten. Dat varieert per gemeente.

Echte kerstboom huren

Van de levende kerstbomen die te koop zijn, is een huurboom de milieuvriendelijkste optie. Er zijn bedrijven die kerstbomen al dan niet met statiegeld en/of herplantgarantie aanbieden.

Kerstboon-kluit-pot.jpg

Bedrijven die huur- of statiegeldkerstbomen aanbieden, telen deze in potten. Daardoor blijven de wortels compact, en is de boom makkelijk te vervoeren.

Deze methode vergroot ook de kans dat de boom de feestdagen overleeft. Zo'n negentig procent van de bomen overleeft die huurperiode. Dat verlengt de levensduur en vermindert milieubelasting: huurbomen worden drie tot vijf keer uitbesteed als kerstboom.

Aanbod beperkt

Het aanbod is echter beperkt. Informeer bij een plaatselijke milieuorganisatie, bij een kerstboomkweker in de buurt, of bij jouw eigen gemeente naar de mogelijkheden in je eigen woonplaats. Zie ook Meer informatie hieronder.

Houd in je achterhoofd dat als je een flinke afstand met de auto moet afleggen om een huurboom op te halen, het milieuvoordeel ervan verloren gaat.

Kerstboom water geven en tips terugplanten

Een kerstboom overleeft enkel na kerst indien deze een in pot gekweekte kerstboom is, enkel dan kun je de kerstboom na kerst probleemloos in de tuin planten, dit in tegenstelling tot de in pot gedrukte kerstbomen die overal te koop zijn en waarvan de wortels zijn beschadigd tijdens het uitgraven. 

Heb je een echte, levende kerstboom in huis, laat die dan niet uitdrogen want dan wordt de kans op overleving kleiner (en brandgevaar groter).

Plaats de boom niet dicht bij de verwarming of felle lampen, besproei de takken met water, en geef de kerstboom dagelijks water (ook als die geen kluit heeft!).

Plaats een kerstboom zonder kluit in een standaard met waterreservoir. De voet moet daarbij in het water blijven staan.

In de tuin? Tips!

Heb je een kerstboom met kluit en wil je die na de feestdagen in de tuin planten? De kans op overleving neemt toe met deze tips.

  • Kies een boom 'op pot'. Dan is de kans dat de boom overleeft groter.
  • Kies een boom met een grote kluit. Bomen met een kleine kluit hebben een kleinere overlevingskans omdat ze vaak de niet-houtige wortels missen, belangrijk voor de wateropname.
  • Houd tijdens verblijf in huis zowel de kluit als de naalden goed vochtig.
  • Plaats de boom niet pal naast de verwarming.
  • Geef de boom zodra die (weer) in de tuin staat regelmatig water, ook in de wintermaanden.

Ziet de boom er na de feestdagen slecht uit en verliest hij zijn naalden, dan heeft het geen zin meer de kerstboom buiten te planten. De kans op overleving is dan gering.

Kunstkerstboom: lange levensduur en goede prijs/kwaliteitverhouding

Ga je voor een kunstkerstboom let dan op goede kwaliteit. Dat is wellicht wat duurder maar jaarlijks een nieuwe kerstboom is duurder en zeker nadeliger voor het milieu.

Een tweedehands kunstkerstboom kan ook soelaas bieden. Dat scheelt in prijs en je helpt de levensduur verlengen.

Milieubelasting echte kerstboom versus kunstkerstboom

Het vergelijken van de gevolgen van productie en afdanking tussen kunstkerstboom en echte kerstbomen is lastig, omdat de effecten op klimaat en milieu erg verschillend zijn en niet zomaar opgeteld kunnen worden. Ongeacht het soort kerstboom, nep of echt, is de milieubelasting laag als je die vergelijkt met andere huishoudelijke oorzaken van milieubelasting. Kerstverlichting zorgt bijvoorbeeld, net als een flinke autorit, al snel voor meer milieugevolgen.

Tussen echte bomen onderling en tussen kunstkerstbomen onderling bestaan wel verschillen. Het komt erop neer dat kerstbomen met langere levensduur een lagere milieubelasting hebben.

Echte kerstboom: grond, energie, bestrijdingsmiddelen en kunstmest

kerstboom-slepen-man-vrouw.jpg

Kerstbomen worden geteeld in productiebossen in België, Nederland, Denemarken, Duitsland, en soms Tsjechië en Polen. Er ontstaat klimaatbelasting door het benodigde grondgebruik en vervoer dat fossiele brandstoffen vereist. Verder worden bij de teelt bestrijdingsmiddelen en kunstmest gebruikt, zij het veel minder dan bij de teelt van bijvoorbeeld groente en fruit.

De meest gebruikte levende kerstboom is de fijnspar (Picea abies) en daarnaast de Servische spar (Picea omorika). Deze soorten hebben een groeitijd van 4 tot 6 jaar. Zilversparsoorten, zoals de Nordmannspar en de Koreaanse spar (diverse soorten van het geslacht Abies) gaan na zo'n 10 jaar in de verkoop. De 'echte' dennenboom (Pinus) is onderwerp van veel kerstliederen, maar wordt niet als kerstboom gebruikt.

Kunstkerstboom: energiegebruik en brandvertragers

Een kunstkerstboom gaat gemiddeld 10 jaar mee. De belasting op het klimaat door de productie en afvalverwerking van een kunstboom ligt weliswaar hoger dan die door een levende boom, maar de langere levensduur van een kunstkerstboom compenseert dat. Op hoeveel jaar dit compensatiepunt ligt is niet duidelijk, maar dit ligt al vanaf een jaar of 5.

Gooi je een kunstboom weg, doe die dan bij het huisvuil. Dan verdwijnt de boom meestal in de afvalverbrandingsinstallatie van de gemeente.

Duurdere kunstkerstbomen bevatten brandvertragers. Tijdens de afvalverbranding kunnen uit brandvertragers die halogeenverbindingen bevatten giftige (broom- en chloor)dioxines en zogeheten furaanverbindingen ontstaan. Deze worden in de Nederlandse afvalverbrandingsinstallaties afgevangen. Ze belanden dus niet in het milieu. Het is niet bekend welke brandvertragers precies in kunstkerstbomen worden gebruikt.

Brandgevaar verminderen: water geven

Een uitgedroogde echte, levende kerstboom vat zeer gemakkelijk vlam, doordat de boom veel brandbaar hars bevat. Dat zit in de naalden en in het houtige deel. Zelfs de warmte van de elektrische kerstverlichting kan voldoende zijn om een uitgedroogde boom in brand te zetten. 

Dagelijks water geven

'Verse' niet-uitgedroogde kerstbomen zijn erg moeilijk tot ontvlammen te brengen en dus nauwelijks brandgevaarlijk. Voorkomen dat de boom uitdroogt is dus het best om brandgevaar te verminderen.

  • Geef dagelijks water, ook aan bomen zonder kluit.
  • Of plaats de kerstboom in een reservoir, zodat de boom zelf zijn vochtgehalte op peil kan houden.
  • Plaats een kerstboom niet naast de verwarming, of nabij felle lampen.
  • Laat nooit de kerstverlichting branden als er niemand thuis is.

Kunstbomen minder brandbaar

Kunstkerstbomen zijn minder brandbaar dan echte kerstbomen, omdat de (duurdere) kunstbomen brandvertragende stoffen bevatten.

Meer informatie

  • Biologische kerstbomen zijn te huur in diverse plaatsen in Nederland: kijk op Adopteer een kerstboom.

Bron: Milieucentraal

Opmerkingen

  • Karel
    .
    Kwalitatief goede blog, ga deze zeker delen.

Leave A reply